Aristoteles’in Poetikasında Tanımlanan Estetik Arınma (Katharsis) Bağlamında Uygur Budist Dramatik Metni Maitrisimit’in Analizi
Özet
Öz :
Bu makalede Aristoteles’in Poetika adlı eserinde ortaya koyduğu katharsis kavramı temel alınarak, eski Uygur Budist
drama metni Maitrisimit’in estetik ve dramatik yapısı incelenmektedir. Çalışmada öncelikle Poetika’daki estetik
arınma (katharsis) kavramının kuramsal çerçevesi ayrıntılı biçimde açıklanmakta; katharsis’in tragedya bağlamın;
daki anlamı ve amacı ele alınmaktadır. Ardından, Maitrisimit’in tarihsel ve kültürel bağlamı ile metnin dramatik
yapısı analiz edilerek, bu Uygur Budist metninin içerdiği estetik unsurlar ortaya konulmaktadır. Kültürlerarası
dramaturji yaklaşımıyla, Maitrisimit’in Aristotelesçi katharsis kavramı perspektifinden okunabilirliği tartışılmaktadır.
Bu kapsamda, Maitrisimit’teki sahnelerden örnekler üzerinden merhamet ve korku duygularının estetik işlevi değer;
lendirilmekte ve izleyicide yaratılan duygusal etkinin “arınma” sağlayıp sağlamadığı incelenmektedir. Farklı kültürel
ve dinsel geleneklerden kaynaklanan bu iki olgu arasında kuramsal bir diyaloğun mümkün olup olmadığı tartışılıp,
estetik arınma ve kültürlerarası kuram bağlamında çıkarımlar sunulmaktadır.
Atıf için künye
Temel, T., Alan, S., & Yulchibayevich, S. U. (2025). Aristoteles’in Poetikasında Tanımlanan Estetik Arınma (Katharsis) Bağlamında Uygur Budist Dramatik Metni Maitrisimit’in Analizi. Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Bölümü Dergisi(41), 79–94.
BibTeX
@article{temel2025-90585,
author = {Temel, Tamer and Alan, Sümeyra and Yulchibayevich, Shamsiddin Usmonov},
title = {Aristoteles’in Poetikasında Tanımlanan Estetik Arınma (Katharsis) Bağlamında Uygur Budist Dramatik Metni Maitrisimit’in Analizi},
journal = {Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Bölümü Dergisi},
year = {2025},
number = {41},
pages = {79--94},
issn = {1303-8605},
url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/90585-aristotelesin-poetikasinda-tanimlanan-estetik-arinma-katharsis-baglaminda-uygur}
}