ÜÇ BOYUTLU SANAT

Uluslararası Gelişim Akademi Dergisi Yıl: 2, Sayı: 2, Eylül 2023, | ISSN: 2979-9902

11

ÜÇ BOYUTLU SANAT

Yayına Geliş Tarihi: 03.07.2023

Yayınlanma Tarihi: 12.12.2023

Mustafa Bulat1 & Serap Bulat2

Özet

Üç boyutlu heykel sanatı, insanlar için sadece bir

estetik obje olmaktan öte, insanın duygularına hitap

eden, insanı var olduğu atmosferden geçmişe taşıyan,

sanat yapıtı içine çeken özelliğe sahiptir. İnsanoğlu

ile birlikte var olan üç boyutlu sanat, din kadar eski

bir oluşumdur. İnsanoğlunun sanat etkinlikleriyle

bilinmeyen, anlaşılmayan, bilinçaltına atılmış

korkulan fikirleri ele alarak, üç boyutlu yapının

plastik diliyle konuşup, plastik olarak bir yapı ortaya

koyar. Yaşamın içerisinde var olan bu davranış

biçimi, yaşamın özü olarak bize yansır. Mağra

döneminden itibaren yazının ortaya çıkmadığı

dönemde insan çizgiler, biçimler ve renklerle kendini

ifade etme yolunu keşfetmiştir. Başlangıçtan

günümüze, toplumsal yapılar içerisinde varlığını

devam ettiren ve bir ifade aracı olan sanat nesnesi,

belli süreçlerden geçmiş, bazen ilerleme yaşamış

yükselmiş, bazen de düşüş göstererek sürekliliğini

yine de devam ettirmeyi başarmıştır. İnsanoğlunun

yaratıcılığının en duyarlıklı dokusu oluşturan sanat,

hangi düzeyde olursa olsun, istenilen gelişme

boyutlarına erişebilmiştir. XX. yüzyıl başlarından

günümüze modern sanat akımları ve modern

sanatçılar, sanat yapıtlarının sadece maddi bir varlık

olmadığının aynı zamanda bir felsefesinin de

olduğuna inanmış ve bu doğrultuda yapıtlar

üretmişlerdir.

1 Sorumlu Yazar: Atatürk Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi,

Heykel Anabilim Dalı, Erzurum, Türkiye. mbulat@atauni.edu.tr

Üç boyutlu bir yapıyı teşkil eden heykelin kendisi,

belirli bir anlayış içinde bir araya getirilmiş form,

biçim, hacim, doku ve kompozisyondan meydana

gelmiş plastik kurgudan oluşturulmuş bir tasarımdır.

İnsan bir varlık olarak, o duyumlarından tümüyle

kaçan, duyusal ilgiler ve duyumlar yerine düşünce

süreçlerini soyutlayıcı kompozisyon elemanları

olarak kullanan bir sanat anlayışını tercih eder. Bu

durum, biçimsel yaklaşımla değer yargılarının ya da

beğenisel önceliklerin varlığı ile insanın kendini

görmek istediği ve dış kaynaklı nedenlerin içsel sorun

haline dönüştürülmesi de sorgulanabilir bir tutumdur.

XX. yüzyıl ve günümüz heykel sanatçısının

çalışmalarındaki anlayış, evrimleşerek değişikliğe

uğrayan düşünceler ve bu düşüncelerin kendi

içerisindeki zihinselliği maddeye yeni bir anlam

yüklemektedir. Bu birikimler bir sanatçının

yapıtlarında, sevinçler, hayaller ve düşünceler ile

birlikte, bilim ve tekniğin süzgecinden geçerek, tekrar

insanlığa armağan edilen bir yapıya kültüre, yani

sanat nesnesine dönüşmektedir.

Anahtar Kelimeler: Sanat, estetik, heykel, hacim,

form, hareket, kompozisyon