Vakıflar Genel Müdürlüğü Arşivinde Bulunan Hadice Sultan a Ait Vakfiyenin Kitap Sanatları Bakımından Değerlendirilmesi

Özet: Tarihi ve kültürel mirasın en önemli kaynaklarından olan vakıflar, kökleri

İslam hukukuna dayanan ihtiyaç sahibi insanlara yardım ve hayrı amaçlayan

müesseselerdir. Vakıflar, yüzyıllar boyu bir çok alanda sosyal, kültürel ve

ekonomik hizmetler sunarak kurduğu hastaneler, imarethaneler, yaşlı

bakımevleri ile sosyal yardımlaşma ve dayanışmanın en güzel örneklerini

vermiştir. Başta sultanlar ve hanım sultanlar olmak üzere devletin ileri gelenleri

ve varlıklı kişiler tarafından çok sayıda vakıf yaptırmışlardır. Dolayısıyla bu

önemli kurumlara resmiyet kazandırmanın gerekliliği kaçınılmaz olmuştur. Bu

kurumu her yönüyle tanıtıp belgeleyen ve ona resmiyet kazandıran vesikalar

olmaları açısından vakfiyelerin varlığı önem kazanmıştır.

Vakfiyeler, sadece bir vakfın, vakıf olarak arz ettiği önemi ve tesis edilen

vakıfla ilgili bilgi ve şartları öğrenmemize yardımcı olan metinler olarak

kalmamıştır. Aynı zamanda, kültür, sanat ve sanat tarihi açısından da üzerinde

durulması gereken belgeler olmuşlardır. Bu bakımdan birer sanat eseri örneği

olarak kabul edilebilecek olan bu eserler incelenmeye değerdir.

Bu çalışmada Vakıflar Genel Müdürlüğü, Kültür ve Tescil Dairesi

Başkanlığındaki 55 envanter numaralı (1226-1811) tarihli vakfiye kitap sanatları

açısından ele alınarak incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Vakıflar Genel Müdürlüğü, Vakıf, Vakfiye, Hadice Sultan,

Hat, Tezhip, Cilt.