Çakşır otu (Ferula communis) ve Hint ginsengi’nin (Withania somnifera) fitokimyasal içeriğinin ve Alzheimer hastalığı üzerine olan etkisinin karşılaştırılması
Özet
Günümüzde
endüstrilerde doğal kaynaklı biyoaktif bileşenler, sentetik olanlara kıyasla
daha çok tercih edilmektedir. Özellikle bitkisel ürünlerin zengin kimyasal
içeriğe sahip oluşu, sentetik kaynaklara göre yan etkilerinin az oluşu ve çevre
dostu olmaları gibi özellikleriyle Dünya Sağlık Örgütü gibi kuruluşlarca da
tavsiye edilmektedir. Halk dilinde “çakşır otu” adıyla bilinen Apiaceae ailesine ait
çok yıllık otsu bitkilerden Ferula cinsi bitkiler, interlökin-6, innterlökin 1-b ve tümör
nekroz faktörü-α gibi sitokinleri azaltarak sinir hücreleri üzerinde koruyucu
etki göstermelerinden sinir sistemindeki inflamatuvar faktörlerin
engellenmesinde veya azaltılmasında rol oynar [1]. Bunun yanı sıra halk dilinde
Hint ginsengi olarak bilinen Withania somnifera geleneksel olarak
nörodejeneratif hastalıklar, yorgunluk, uykusuzluk, hafıza kaybı, halsizlik
gibi semptomların tedavisinde kullanıldığı bilinmektedir [2]. Bu çalışmada Ağrı ilinde yetişen Ferula
communis ve Hindistan kökenli Withania somnifera bitkilerinin fitokimyasal içeriğinin biyolojik
aktivitesiyle olan ilişkisinin belirlenmesi amaçlandı. Bu amaçla ham ekstreleri
hazırlanan bitkilerin ilk önce LC-MS/MS analizi ile kromatografik olarak
sekonder metabolit içeriği aydınlatıldı ve spektrofotometrik yöntemlerle ise
total flavonoit/fenol içeriği belirlendi. Daha sonra antioksidan aktiviteleri 1,1-difenil-2-pikrilhidrazil radikali giderme (DPPH), Fe3+-TPTZ
indirgeme ve Fe3+ iyonlarını indirgeme gibi antioksidan
yöntemleriyle belirlendi. Sonuçlar, standart antioksidanlar ile kıyaslandı. Son
olarak, her iki bitki ekstresinin de Alzheimer hastalığının semptomatik
tedavisi için hedef enzimler olan asetilkolinesteraz ve bütirilkolinesteraz
enzimleri üzerine inhibisyon etkileri incelendi. <o:p></o:p>
Anahtar Kelimeler: Ferula communis, Withania somnifera, Enzim inhibisyonu, LC-MS/MS<o:p></o:p>
Kaynaklar <o:p></o:p>
[1] S. Bagheri, M. Esmailidehaj,
Central Nervous System Agents in Medicinal Chemistry, 2024, 12, 105-116.<o:p></o:p>
[2] T. Kuboyama, C.
Tohda, K. Komatsu, Biological and Pharmaceutical Bulletin, 2014, 6, 892–897.<o:p></o:p>
Atıf için künye
Aslan, K., Ozdogan, S., Elbir, E., & Gulcin, I. (2024). Çakşır otu (Ferula communis) ve Hint ginsengi’nin (Withania somnifera) fitokimyasal içeriğinin ve Alzheimer hastalığı üzerine olan etkisinin karşılaştırılması. Kromatografi XXII, Erzurum (ss. 77).
BibTeX
@inproceedings{aslan2024-80187,
author = {Aslan, Kübra and Ozdogan, Sılanur and Elbir, Esra and Gulcin, Ilhami},
title = {Çakşır otu (Ferula communis) ve Hint ginsengi’nin (Withania somnifera) fitokimyasal içeriğinin ve Alzheimer hastalığı üzerine olan etkisinin karşılaştırılması},
booktitle = {Kromatografi XXII},
address = {Erzurum},
year = {2024},
pages = {77},
url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/80187-caksir-otu-ferula-communis-ve-hint-ginsenginin-withania-somnifera-fitokimyasal}
}