Atatürk Üniversitesi Atatürk Üniversitesi
Ara
Yayınlara dön
Makale Tam Makale Ulusal 2026

ABDÜLVÂSİ-İ CEBELÎ’NİN ÇÂR-ENDER-ÇÂR TARZINDAKİ KASİDESİNİN TERCÜMESİ VE AYNÎ’NİN BU ŞİİRE YAZDIĞI NAZİREYLE MUKAYESESİ

Esra Yalçıntaş, Ahmet Topal

Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi Cilt 15 · Sayı 1 · ss. 46–63 · 15.03.2026
DOI ile aç

Özet

Çâr-ender-çâr, dört içinde dört anlamına gelen Farsça bir terkiptir. Dört unsurun karşılıklı sıralanmasıyla yapılan leffüneşir ve taksim gibi edebî sanatların bir şiire uygulandığı tarz için kullanılan edebî bir terimdir. Bu yüzden bir edebî sanat olarak değil bütün beyitlerde bu sanatların bir veya birkaçının paralellik oluşturacak şekilde yazılmasıyla oluşan şiir tarzına verilen bir isim olarak kabul edilebilir. Çâr-ender-çâr hakkında Fars edebiyatında bir makale bulunmaktadır. Türk edebiyatında da bu terimin geçtiği kaynaklar sınırlıdır. Çalışmada çâr-ender-çâr teriminin Fars ve Türk edebiyatında kullanımı hakkında genel bilgiler verilecektir. Fars edebiyatı şairlerinden Abdülvâsi-i Cebelî’nin çâr-ender-çâr tarzındaki kasidesi Türkçeye çevrilecek ve Aynî’nin kasidesi ile karşılaştırılacaktır.

Atıf için künye

Yalçıntaş, E., & Topal, A. (2026). ABDÜLVÂSİ-İ CEBELÎ’NİN ÇÂR-ENDER-ÇÂR TARZINDAKİ KASİDESİNİN TERCÜMESİ VE AYNÎ’NİN BU ŞİİRE YAZDIĞI NAZİREYLE MUKAYESESİ. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 15(1), 46–63. https://doi.org/10.7884/teke.1784069

BibTeX
@article{yalcintas2026-44033,
  author = {Yalçıntaş, Esra and Topal, Ahmet},
  title = {ABDÜLVÂSİ-İ CEBELÎ’NİN ÇÂR-ENDER-ÇÂR TARZINDAKİ KASİDESİNİN TERCÜMESİ VE AYNÎ’NİN BU ŞİİRE YAZDIĞI NAZİREYLE MUKAYESESİ},
  journal = {Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {15},
  number = {1},
  pages = {46--63},
  issn = {2147-0146},
  doi = {10.7884/teke.1784069},
  url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/44033-abdulvasi-i-cebelinin-car-ender-car-tarzindaki-kasidesinin-tercumesi-ve-ayninin}
}