Trabzon'daki Kilise ve Şapellerde Görülen Pantokrator İsa ve Meryem Çocuk İsa Tasvirleri
Özet
Geleneksel olarak, Aziz Andrew’e atfedilen Trabzon Kilisesi’nin M.S.1.
yüzyıldaki kuruluşu ile Ortaçağ ve sonrasında bölgede çok sayıda
manastır, kilise ve şapel inşa edilmiştir.
Resim, kilise mimarisini tamamlayan en önemli unsurlardan biridir.
Hıristiyan resim sanatının öncelikli gayesi kutsal öykünün anısını görsel
yolla anlatmak ve çoğunluğunu okuma yazma bilmeyenlerin oluşturduğu
kilise üyelerini eğitmektir.
Kilisenin her birimine mistik anlamların yüklenildiği Bizans
mimarisinde göğü temsil eden kubbe, tanrının evinde, O’nun kendisini
hissettirdiği yer olarak kabul edilmiştir. Hıristiyan resim sanatında
İsa ikonografisinin gösterişli tiplerinden biri olan “Pantokrator” yani
“evrenin hâkimi” İsa betimlemesi Aynaroz resim rehberine göre kubbeye
konumlandırılmıştır.
Bakire Meryem, Hz. İsa’nın annesi olması sebebi ile Hıristiyan
inancında İsa’dan sonraki en önemli kişi olmuştur. Hıristiyan resim
sanatında Meryem’in hayatı ile ilgili çok sayıda konu resmedilmiş,
ilaveten İsa ile birlikte resmedildikleri “Theotokos”, “Platytera” gibi
birçok tema üretilmiştir.
Bu çalışmada Trabzon’da bulunan Ortaçağ ve sonrasına ait Hıristiyan
yapılarında görülen Pantokrator İsa ve Meryem-Çocuk İsa tasvirleri ele
alınarak değerlendirilecektir
Atıf için künye
Okuyucu, D., & Yücel, E. (2022). Trabzon'daki Kilise ve Şapellerde Görülen Pantokrator İsa ve Meryem Çocuk İsa Tasvirleri. Ahmet Çaycı,Ahmet Yavuzyılmaz (Ed.), 25.Uluslararası Ortaçağ ve Türk Dönemi Kazıları ve Sanat Tarihi Araştırmaları (ss. 247–269). Neu Yayınları.
BibTeX
@incollection{okuyucu2022-39511,
author = {Okuyucu, Demet and Yücel, Emrah},
title = {Trabzon'daki Kilise ve Şapellerde Görülen Pantokrator İsa ve Meryem Çocuk İsa Tasvirleri},
booktitle = {25.Uluslararası Ortaçağ ve Türk Dönemi Kazıları ve Sanat Tarihi Araştırmaları},
editor = {Ahmet Çaycı,Ahmet Yavuzyılmaz},
publisher = {Neu Yayınları},
year = {2022},
pages = {247--269},
isbn = {9786258080827},
url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/39511-trabzondaki-kilise-ve-sapellerde-gorulen-pantokrator-isa-ve-meryem-cocuk-isa}
}