Atatürk Üniversitesi Atatürk Üniversitesi
Ara
Yayınlara dön
Makale Tam Makale Ulusal 2020 Açık erişimli

Toplumsal Cinsiyet Rolleri ve Tüketim Kültürü

Rafet Beyaz, Esra Karakuş Umar, Şerife Kılıçarslan

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi Cilt 34 · Sayı 4 · ss. 1311–1331 · 01.10.2020
DOI ile aç

Özet

Toplumsal cinsiyet rolleri, kadın ya da erkeğin toplumsal statülerinin bir sonucu olarak

inşa edilmiş beklentileri temsil etmektedir. Ataerkil sistemde ev hanımı olan bir anne, çocuğuna

bakıp ev işleriyle ilgilenirken çalışan bir baba, evin maddi ihtiyaçlarını karşılamaktadır. Ataerkil

sistemde kadın, kamusal alana karışmamış özel alanda iken erkek, kamusal alandadır. Ancak

günümüzde geleneksel roller yerini yeni toplumsal cinsiyet rollerine bırakmıştır. Ekonomik

sistemdeki değişimin etkisiyle kadının eğitim ve iş hayatına dahil olması, onun kamusal alanda

bulunmasını sağlamıştır. Artık kamusal alanda hem kadınlık hem de erkeklik rolleri ekonomik

sistemin gölgesinde yeniden inşa edilmektedir. Modern toplumun kültürel özelliklerinin yanında

tüketim kültürü de bireylere yeni statüler ve roller atfetmektedir. Böylelikle bireyler hem içinde

bulundukları kültürün özelliklerini hem de tüketim kültürünün özelliklerini bir arada

yaşamaktadırlar. Bu çalışmada üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rolleri ile tüketim

kültürü davranışlarını nasıl ilişkilendirdiğinin ve inşa ettiğinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır.

Karma araştırma metodunun kullanıldığı çalışmada plansız satın alma davranışı ölçeği ile hedonik

tüketim ölçeğinden yararlanılmıştır. Mülakatlar sırasında yarı yapılandırılmış görüşme formu

kullanılmış ve otuz öğrenci ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda

cinsiyet ile hedonik tüketim ve plansız satın alma davranışları arasında çeşitli farklılıklar tespit

edilmiştir. Ayrıca görüşmeci olarak araştırmaya katılan kadın ve erkek görüşmecilerin, toplumsal

cinsiyet rollerini farklı şekillerde inşa ettikleri ortaya çıkmıştır.

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

  • SKA 5: Cinsiyet Eşitliği
  • SKA 16: Barış, Adalet ve Güçlü Kurumlar

Atıf için künye

Beyaz, R., Karakuş Umar, E., & Kılıçarslan, Ş. (2020). Toplumsal Cinsiyet Rolleri ve Tüketim Kültürü. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 34(4), 1311–1331. https://doi.org/10.16951/atauniiibd.722244

BibTeX 
@article{beyaz2020-315973,
  author = {Beyaz, Rafet and Karakuş Umar, Esra and Kılıçarslan, Şerife},
  title = {Toplumsal Cinsiyet Rolleri ve Tüketim Kültürü},
  journal = {Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi},
  year = {2020},
  volume = {34},
  number = {4},
  pages = {1311--1331},
  issn = {1300-4646},
  doi = {10.16951/atauniiibd.722244},
  url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/315973-toplumsal-cinsiyet-rolleri-ve-tuketim-kulturu}
}