İzmir ve Çevresindeki Sismisitenin GNSS, Gravite ve Deprem Verileri ile İrdelenmesi

Pamukçu, Oya; Çırmık, Ayça; Doğru, Fikret; Kahveci, Muzaffer; Gönenç, Tolga; Sözbilir, Hasan; Malaliçi, Barış Can; Utku, Mehmet; Özdağ, Özkan Cevdet

Bildiri Tam Metin Bildiri Ulusal 2022

İzmir ve Çevresindeki Sismisitenin GNSS, Gravite ve Deprem Verileri ile İrdelenmesi

Oya Pamukçu, Ayça Çırmık, Fikret Doğru, Muzaffer Kahveci, Tolga Gönenç, Hasan Sözbilir, Barış Can Malaliçi, Mehmet Utku, Özkan Cevdet Özdağ

Uluslararası Katılımlı 74. Türkiye Jeoloji Kurultayı ss. 1–2 · Ankara · 11.04.2022–15.04.2022 · 11.04.2022

Özet

İzmir ve çevresinde

tarihsel ve aletsel dönemde çok sayıda deprem meydana gelmiştir. Böylelikle

İzmir ve çevresine ait üst kabuk; yıkıcı deprem üretme potansiyeline sahip çok

sayıdaki diri fay segmenti ile parçalanmıştır. Hem karada hem de Ege Denizi’nde

yeralan bu faylar, bölgedeki stres değişimine uygun olacak şekilde yanal ve

düşey atımlı fay mekanizmasıyla çalışarak değişik boyutlarda fay bloklarının

gelişmesiyle sonuçlanmıştır. Bölgede

özellikle 2005 Sığacık Körfezi’ndeki deprem ile başlayan ve 30 Ekim 2020 Sisam

depremi ile devam eden yüksek sismisite, İzmir ve çevresindeki yaşam

alanlarında önemli hasarlar meydana getirmiş ve can kayıplarına neden olmuştur.

Bu çalışmada söz konusu yapısal elemanların kinematik özelliklerini irdelemek

amacıyla 2009 yılından bu yana TÜBİTAK (108Y285, 106G159 ve Deprem Odaklı Yer

Bilimleri Araştırma Alanı Saha Çalışması Destek projesi) ve Dokuz Eylül

Üniversitesi destekli projeler (2015.KB.FEN.034, 2018.KB.FEN.010,

2018.KB.FEN.013) kapsamında GNSS ve gravite çalışmaları yürütülmüştür. Yapılan

bu çalışmalar kapsamında özellikle bölgede yıkıcı depremlerden etkilenen

alanlara yakın kinematik yapıların çevresinde 22 adet GNSS istasyonları

kurularak ölçümler yapılmıştır. Ayrıca çalışma alanındaki gravite ölçümlerinden

elde edilen anomalilerden yararlanarak da kinematik yapıya ait elemanın kabuk

içindeki özellikleri ile ilgili değerlendirmelerde bulunulmuştur. Yapılan

yersel gravite ölçümleri ve uydu gravite verileri ile de tanımlanan ve olası

kinematik yapıların kabuk içindeki gravitasyonel özellikleri irdelenmiştir.

Ayrıca yine GNSS gözlemlerinden elde edilen bulguların Coulomb analiziyle

değerlendirilmesiyle de deprem etki alanının gerek yanal gerekse düşey yöndeki

gerilim yayılım özellikleri ile ilgili sonuçlar elde edilmiştir. Böylece, İzmir

ve çevresinde yapılmış GNSS gözlemlerinden elde edilen bulgular, deformasyon

saptamaları, gravite değişimleri, bunların depremler ve çalışma alanındaki

diğer jeofizik bulgular ile ilişkisi sunulacaktır. Buna göre, GNSS gözlemlerinden elde edilen veriler

kullanılarak yapılan gerilim hesaplamaları 30 Ekim 2020 depreminde en büyük

yıkımın olduğu bölgenin tehdit altında olduğu depremden çok önce

belirlenmiştir. Bu sonuç, bir depremin oluşumu öncesinde GNSS ve gravite

verileriyle sürekli izlenmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.<o:p></o:p>

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

SKA 11: Sürdürülebilir Şehir ve Yaşam Alanları

Atıf için künye

Pamukçu, O., Çırmık, A., Doğru, F., Kahveci, M., Gönenç, T., Sözbilir, H., Malaliçi, B. C., Utku, M., & Özdağ, Ö. C. (2022). İzmir ve Çevresindeki Sismisitenin GNSS, Gravite ve Deprem Verileri ile İrdelenmesi. Uluslararası Katılımlı 74. Türkiye Jeoloji Kurultayı, Ankara (ss. 1–2).

BibTeX

@inproceedings{pamukcu2022-299231,
  author = {Pamukçu, Oya and Çırmık, Ayça and Doğru, Fikret and Kahveci, Muzaffer and Gönenç, Tolga and Sözbilir, Hasan and Malaliçi, Barış Can and Utku, Mehmet and Özdağ, Özkan Cevdet},
  title = {İzmir ve Çevresindeki Sismisitenin GNSS, Gravite ve Deprem Verileri ile İrdelenmesi},
  booktitle = {Uluslararası Katılımlı 74. Türkiye Jeoloji Kurultayı},
  address = {Ankara},
  year = {2022},
  pages = {1--2},
  url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/299231-izmir-ve-cevresindeki-sismisitenin-gnss-gravite-ve-deprem-verileri-ile}
}