Atatürk Üniversitesi Atatürk Üniversitesi
Ara
Yayınlara dön
Makale Tam Makale Ulusal 2020

DOĞU KARADENİZ BÖLGESİ DOKUMALARINDA TESPİT EDİLEN FİGÜRLÜ (HAYVAN/İNSAN) MOTİFLER ÜZERİNE BİR DENEME

Keziban Selçuk, Hüseyin Yurttaş

GÜZEL SANATLAR ENSTİTÜSÜ DERGİSİ Cilt 26 · Sayı 45 · ss. 558–569 · 01.10.2020
DOI ile aç

Özet

Öz: Motifler toplumun kültürel yaşantısını, geçmişten günümüze

taşıyan unsurlardır. Bu nedenle geçmiş, günümüz ve gelecek

arasında bir köprü görevi üstlenmişlerdir. El sanatlarında yer alan

motifler, insanın yaşadığı ortam ve şartlara bağlı olarak toplumun

ifade etmek istediği duygu ve düşüncelerini aktaran sessiz anlatım

biçimleridir. Özellikle halı ve düz dokumalarda kullanılan bazı

motifler, dokuyucunun toplumun değer yargılarından dolayı ifade

edemediği (sevgi, evlilik, çocuk isteme) duygularını dile

getirmekte ve bu düşüncesini, dokumalarında kullandığı motifler

vasıtasıyla yapmaktadır. Bu nedenle motifler toplumun aynası

gibidir. Motifler, Orta Asya’dan Anadolu’ya göçlerle birlikte

gelmiş ve günümüze kadar dokumalarda Türk kültürün bir parçası

olarak kullanılmıştır.

El sanatlarında kullanılan motifleri geometrik, bitkisel, figürlü

(hayvan/insan), sembolik, tasvir ve yazı olarak gruplandırmak

mümkündür. Bu çalışmada, Doğu Karadeniz Bölgesi’nde yapılan

saha çalışması sonucunda tespit edilen dokumalarda yer alan

motiflerin tasnifinin yapılması sonucunda görülen figürlü

(hayvan/insan) motifler incelenmiştir. Bu dokumalarda akrep,

ejder, yılan, kuş, koçboynuzu, kazayağı ve İnsan/elibelinde

motiflerin kullanıldığı görülmüş, fotoğraf ve çizimleriyle

desteklenerek ele alınmıştır.

Atıf için künye

Selçuk, K., & Yurttaş, H. (2020). DOĞU KARADENİZ BÖLGESİ DOKUMALARINDA TESPİT EDİLEN FİGÜRLÜ (HAYVAN/İNSAN) MOTİFLER ÜZERİNE BİR DENEME. GÜZEL SANATLAR ENSTİTÜSÜ DERGİSİ, 26(45), 558–569. https://doi.org/10.32547/ataunigsed.749006

BibTeX
@article{selcuk2020-297745,
  author = {Selçuk, Keziban and Yurttaş, Hüseyin},
  title = {DOĞU KARADENİZ BÖLGESİ DOKUMALARINDA TESPİT EDİLEN FİGÜRLÜ (HAYVAN/İNSAN) MOTİFLER ÜZERİNE BİR DENEME},
  journal = {GÜZEL SANATLAR ENSTİTÜSÜ DERGİSİ},
  year = {2020},
  volume = {26},
  number = {45},
  pages = {558--569},
  issn = {1300-9206},
  doi = {10.32547/ataunigsed.749006},
  url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/297745-dogu-karadeniz-bolgesi-dokumalarinda-tespit-edilen-figurlu-hayvaninsan-motifler}
}