Ağrı/Eleşkirt Yöresi Tarım Topraklarının Verimlilik Durumunun Değerlendirmesi

Bu çalışma, Ağrı/Eleşkirt yöresi tarım topraklarının verimlilik potansiyellerini ve temel bitki besin

elementlerine ait düzeyleri belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırma alanına ait toprak

örneklerinin tekstür sınıfları; tın, killi tın ve kumlu killi tın, %55’i tın %40 killi tın ve %5’i kumlu killi

tın tekstürlüdür. Toprakların pH’sı 6,50-7,57 arasında değişmekte ortalama 7,14 nötr, KDK değerleri

17,3-29,5 cmol kg-1

arasındadır. Kireç içerikleri %3,95-12,10, ortalama %7,11; %30’u kireçli ve

%70’i orta kireçli, organik madde içerikleri %1,20-2,59, ortalama %2, organik madde içerikleri %45’i

az ve %55’i orta düzeydedir. EC’leri 0,14-0,43 dSm-1

arasında, ortalama 0,21 dSm-1

’; topraklarda

herhangi bir tuzluluk sorunu yoktur. Toplam N içerikleri %0,03-0,10; %15’i çok az, %65’i az ve

%20’si yeterli, bitkiye yarayışlı P, 5,67-11,7 mg kg-1

arasında; %20’si az ve %80’i yeterli; değişiebilir

K içerikleri 1,09-1,77 cmol kg-1

, ortalama 1,45 cmol kg-1 yeterli ve fazla; değişebilir Ca 7,90-9,90

cmolkg-1 ortalama 8,82 cmolkg-1

, yeterlidir; Değişebilir Na, 0,87-1,56 cmol kg-1

, ortalama 1,20 cmol

kg-1

, normal düzeyde; bitkiye yarayışlı Fe 2,78 mg kg-1

ile 6,90 mg kg-1

arasında 12’sinde yeterli

düzeyde olup, toprakların %60’ı yeterli %40’ında yetersiz seviyede; Cu yeterli düzeyde, yarayışlı

çinko (Zn) içerikleri 0,29 ile 0,78 mg kg-1

; %10’nunda yeterli, %90’nında yarayışlı çinko içerikleri

düşük; yarayışlı Mn düzeyi ise bütün toprak örneklerinde yetersiz düzeydedir. Sonuç olarak araştırma

alanı topraklarının en az yarısının organik madde içeriğinin yükseltilmesi, azotlu gübrelemeye

şiddetle ihtiyacının olduğuna, kısmen fosforlu gübrelemeye ve özellikle çinko ve Mn gibi mikro

element gübrelemelerine ihtiyacının olduğu bu analiz sonuçlarıyla belirlenmiştir. Bu amaçla bitki

tepkisiyle korelasyon ve kalibrasyon çalışmaları yapılarak ekonomik ve ekolojik planlamalar ışığında

makro elementler toprağa, mikro elementler yaprağa veya organo-mineral (mikro element kapsayan)

gübrelemelerle eksiklerin giderilmesi önerilmektedir.