Tavşanlarda Stres ve Stres Yönetimi
Özet
Tavşanlar strese duyarlı hayvanlardandır. Genel olarak ısı stresine duyarlılardır, sosyal stres ve
günlük aktivitelerini gerçekleştirememe temel stres faktörlerindendir. Bu stresörler tavşanların
beslenme başta olmak üzere üreme ve büyüme gibi fonksiyonlarını da etkilemektedir. İnsanlarla
temas, tavşanlarda streste büyük rol oynamaktadır. Yavruluktan itibaren insanlarla temasta olan
tavşanlarda stres belirtileri daha az görülmektedir. Çoklu kafes ortamı tavşanları olumsuz yönde
etkilemektedir. Isırma, kemirme gibi günlük davranışlarını sergileyemeyecekleri kadar dar alanlar
onları strese sokmaktadır. Tavşanları stresörlerden uzak tutarak veya bu stres faktörlerini minimuma indirerek onlarla temas daha da kolaylaşabilmektedir. Üretim için tutulan tavşanlarda
sosyal izolasyon olmadığı için stresörler olumsuz etki göstermektedir. Stres tavşanlarda birbirini
tekrar eden davranışlar, tepkisizlik, aşırı korku ve birbirileri arasında saldırganlık gibi davranışlar
sergiledikleri belirlenmiştir. Stresli tavşanlarda kalp atışında hızlanma ve vücut sıcaklığında artış
görülmektedir. Bu tip durumların laboratuvar tavşanlarında görülmesi araştırmacılar için yanlış
deneysel sonuçların oluşmasına neden olabilmektedir. Üretim için tutulan hayvanlarda hem çevresel zorluklar hem de sosyal izolasyon, hayvanların korku ve kaygı düzeylerini olumsuz etkileyebilecek stres etkenleri olarak kabul edilmektedir. Yeni doğan tavşanların yaşamlarının ilk günlerinde
insanlarla teması ile alışma ve öğrenme süreci sayesinde genel duygusal korkuları azalabilir. Bu
derleme ile hem evcil hem de laboratuvar ortamında beslenen tavşanların stresörleri ve bu stres
faktörlerini en aza indirgeme yöntemlerini göstermek amaçlanmıştır.
Atıf için künye
Sümbül, S. S., Eroğlu, M. S., Aydın, Ö., & Eren, E. (2023). Tavşanlarda Stres ve Stres Yönetimi. Journal of Laboratory Animal Science and Practices, 3(2), 51–54. https://doi.org/10.5152/jlasp.2023.1243392
BibTeX
@article{sumbul2023-260372,
author = {Sümbül, Selin Sinem and Eroğlu, Muhammed Sertaç and Aydın, Ömer and Eren, Emre},
title = {Tavşanlarda Stres ve Stres Yönetimi},
journal = {Journal of Laboratory Animal Science and Practices},
year = {2023},
volume = {3},
number = {2},
pages = {51--54},
issn = {2791-8645},
doi = {10.5152/jlasp.2023.1243392},
url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/260372-tavsanlarda-stres-ve-stres-yonetimi}
}