Klasik Akut Aort Diseksiyonu

ÖZET

Akut aort diseksiyonu, kanın medyaya akması ve intima ile adventisyayı birbirinden ayırması sonucu oluşan intimal flebin hızla gelişmesi sonucu oluşmaktadır. Bu intimal flep, gerçek lümeni yalancı lümenden ayırır. Yalancı lümene kan akışı devam ettiği sürece intimal flep hem antegrat hem de retrograt yönde, yan dal arterlerini de içerecek şekilde ilerleyebilir. Aort diseksiyonunun anatomik sınıflandırması doğru tanı ve tedavi için önemlidir. İki ana sınıflandırma sistemi aort diseksiyonunu intimal yırtığın başlangıç bölgesine (DeBakey) veya asendan aortun tutulumuna (Stanford) göre kategorilere ayırır. Normal kan akışının yalancı lümene yönlenmesi, iskemi belirtileri, malperfüzyon, akut aort kapak yetmezliği ve kardiak tamponat gibi ciddi komplikasyonlara neden olabilir. Bunlar, zamanında tedavi edilmezse ani aort yırtılması, dolaşım yetmezliği ve ölüm oluşabilir. Bu yüzden hızlı tanı ve karar alma hayati önem taşır. Tedavi edilmeyen aort diseksiyonu ölümcül bir durumdur ve ilk başvuruda tahmini ölüm oranı %40’tır; ancak bu oran her saat %1 artar ve yıllık ölüm oranı %90’a kadar ulaşabilir. Kalıtsal bağ dokusu hastalıklarında olduğu gibi, aort duvarının doğal bir dengesizliği veya yaşlanmaya bağlı oluşan aterosklerotik dejenerasyon, aort duvar bütünlüğünün bozulmasına neden olan ana patofizyolojik durumlardır. Bu dejenerasyona katkıda bulunan iki ana mekanizmanın, ekstraselüler matris bozulması ve inflamasyon olduğu düşünülmektedir. Keskin veya bıçak saplanır gibi şiddetli göğüs veya sırt ağrısı, ani başlangıçlı, akut aort diseksiyonunun en sık görülen semptomudur. Akut tip A diseksiyonla başvuran hastaların yarısından azında nabız eksikliği, aort yetmezliği üfürümü, hipotansiyon, senkop veya diğer nörolojik bulgular bildirilmiştir. Karın ağrısı ve hipertansiyon, tip B diseksiyonu olan hastalarda daha sık görülür. Semptomlar miyokard enfarktüsü veya pulmoner emboli gibi daha yaygın durumları taklit edebilir. Tanıda, transtorasik ekokardiyografi, özellikle aort kökü ve proksimal asendan aort olmak üzere çeşitli aort segmentlerinin hızlı ve invaziv olmayan değerlendirmesini sunduğundan, klinik olarak şüphelenildiğinde ilk görüntüleme yöntemi olarak önerilmiştir. Transözofageal ekokardiyografi, kontrastlı bilgisayarlı tomografi ve manyetik rezonans görüntüleme yöntemleri, %98-100 duyarlılık ve %95-98 özgüllük oranları ile tanısal doğrulukları yüksek görüntüleme yöntemleri olarak bildirilmiştir. Stanford tipi A aort diseksiyonunun cerrahisi, intimal yırtığı içeren aortun hastalıklı kısmının rezeksiyonu ve replasmanını içerir. Komplikasyonsuz tip B diseksiyon genellikle daha muhafazakar bir şekilde yönetilir ve tıbbi tedavinin amacı tansiyon ve ağrı kontrolünü sağlamaktır. Malperfüzyon veya rüptür ile belirginleşen komplike tip B diseksiyon ise cerrahi müdahaleyi gerektirir. Günümüzde açık cerrahi yerine endovasküler girişimler önem kazanmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Aort diseksiyonu; Sınıflandırma; Endovasküler prosedürler; Marfan sendromu