Pulmoner Telerehabilitasyon Kabullenme Skalası-Hasta Versiyonu’nun Türkçe Adaptasyon ve Validasyon Çalışması

Amaç: Pulmoner telerehabilitasyon (TR) literatürde etkili ve yararlı bir yöntem olarak bildirilmi ştir. Hastaların TR’yi kabullenme düzeyleri tedaviye uyum ve beklenen yarar ı önemli derecede etkile- mektedir. Bu çal ışmanın amacı, “Patient Version of the Tele-Pulmo- nary Rehabilitation Acceptance Scale”n ın (TPRAS-PV) Türkçeye adaptasyonu ve validasyonudur. Gereç ve Yöntemler: Skalanın oriji- nal versiyonunu oluşturan yazarlardan gerekli izinler al ındıktan sonra skala ilk önce ileri düzey İngilizce ve Türkçe bilen bir ara ştırmacı ta- rafından Türkçeye çevrildi, daha sonra tekrar İngilizceye çevrilerek ikinci İngilizce versiyon tekrar Türkçeye çevrildi. İki Türkçe versiyon karşılaştırılarak tutarsızlıklar ve anlam karmaşaları giderildikten sonra skalanın son hâli hazırlandı. TPRAS-PV skalası Türkçeye “Pulmoner Telerehabilitasyon Kabullenme Skalası-Hasta Versiyonu (PTKS-HV)” olarak çevrildi. Çeşitli hastalıklardan dolayı pulmoner rehabilitasyona (PR) yönlendirilen toplam 57 hasta yaz ılı onamları alındıktan sonra skalanın son versiyonu ile çal ışmaya dâhil edildi. Bulgular: Yapılan istatistiksel analizler sonucunda Kaiser-Meyer-Olkin değeri 0,816 ola- rak bulundu. Barlett testi istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,001). Yapılan faktör analizi sonras ında 3 faktör belirlendi. Faktörlerden bi- rincisi TR’nin PR’de algılanan kullanışlılık, ikincisi TR’nin PR’de al- gılanan kullanım kolaylığı, üçüncüsü ise PR’de TR kullanma niyeti idi. Alt ölçeklerin ve ölçeğin iç tutarlılık değerleri yeterli düzeyde bulundu (Cronbach alfa ≥0,7). Sonuç: PTKS-HV Türk hasta popülasyonunda PR için TR’nin hastalar tarafından kabullenmesini ölçmekte güvenilir ve geçerli bir skaladır.