Betonarme Binaların Deprem Performansına Dolgu Duvarların Etkisinin Yönetmelik Kapsamına Alınması İçin Bir Çalışma
Özet
Geçmişte yaşanan depremler, hasar dağılımları, gözlemler ve öğrettikleri Kocaeli İlinde bulunan
bütün mühendislik yapılarının deprem tehlikesi altında olduğunu göstermiştir. Bu çalışmada,
günümüzün bilgi ve işçilik uygulama birikimiyle inşa edilen yapıların yaşanabilecek ihtimal bir
büyük depreme karşı performansının sınırlı hasar seviyesinde kalabilmesi için, dolgu duvarların
betonarme binanın depreme karşı performansına katkısı araştırılmıştır. Çalışmada Kocaeli İlinin
İzmit İlçesinde 40.77 enlem ve 29.98 boylam koordinatlarında bulunan 10 katlı betonarme bina
çalışma yapısı olarak seçilmiş ve nümerik analizleri yürütülmüş ve deprem tepki simülasyonları
bir dizi senaryo depremler için test edilmiştir. Betonarme binada, Kocaeli bölgesinde yaşanmış
olan 11 büyük depremin istasyon kayıtları kullanılarak, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği
2018'in önermiş olduğu zaman tanım alanında doğrusal olmayan analizler yapılarak, dolgu
duvarların mevcut olduğu ve olmadığı betonarme binanın depreme karşı performansına katkısı
izlenmiştir. Dolgu duvarların betonarme binanın tüm katlarına simetrik ve bölme elemanı olarak
yerleştirilmesi sonucunda, bina taşıyıcı elemanlarında depremin oluşturduğu yerdeğiştirmelerin
ve iç kuvvetlerin azaldığı gözlenmiştir. Bunların yanı sıra, normalde hasarlı olduğu gözlenen
binanın, binada dolgu duvarların bölme elemanı olarak yerleştirilmesi sonucu binanın sınırlı
hasar seviyesine ulaştığı sonucuna varılmıştır. Son olarak, dolgu duvarların betonarme binada
kullanılması, bina taşıyıcı elemanlarının göçmeden plastik deformasyon yapabilme yeteneğini
artırdığı ve buna bağlı olarak binada ki sönüm oranlarının arttığı gözlenmiştir. Betonarme
binaların depreme karşı performansının doğru ve gerçekte var olan bütün mevcut elemanlarıyla
beraber öngörülebilmesi için duvar elemanlarının da taşıyıcı eleman olarak değerlendirilmesi ve
tasarımda yer alması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma çerçevesi içinde elde edilen
sonuçlar bina yönetmeliklerinin bölme ve taşıyıcı duvar tanımlarına ve işlevlerine açıklık
getirerek ölçüt ve emniyetli sınır ötelenme şartlarının yeniden tanımlanması gerçeğin
yansıtılması açısından kaçınılmazdır. Anahtar kelimeler: Deprem, Dolgu Duvar, Taşıyıcı Duvar,
Doğrusal Olmayan Analiz
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
-
SKA 15: Karasal Yaşam
Atıf için künye
Çelebi, O., & Beyen, K. (2019). Betonarme Binaların Deprem Performansına Dolgu Duvarların Etkisinin Yönetmelik Kapsamına Alınması İçin Bir Çalışma. Uluslararası Deprem Mühendisliği ve Sismoloji Kongresi, Kocaeli (ss. 384–390).
BibTeX
@inproceedings{celebi2019-198788,
author = {Çelebi, Oğuzhan and Beyen, Kemal},
title = {Betonarme Binaların Deprem Performansına Dolgu Duvarların Etkisinin Yönetmelik Kapsamına Alınması İçin Bir Çalışma},
booktitle = {Uluslararası Deprem Mühendisliği ve Sismoloji Kongresi},
address = {Kocaeli},
year = {2019},
pages = {384--390},
url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/198788-betonarme-binalarin-deprem-performansina-dolgu-duvarlarin-etkisinin-yonetmelik}
}