Zemin Stabilizasyonunda Sürdürülebilir Bir Yaklaşım: Atık Polyester Şeritlerin Rastgele Donatı Olarak Kullanımı
Özet
Günümüzde hızlı nüfus artışı ve buna bağlı olarak ortaya çıkan yapılaşma
ihtiyacı, mühendislik açısından geoteknik özellikleri iyi olmayan zeminlerin
inşaat projelerinde kullanımını kaçınılmaz hale getirmiştir. Bu nedenle çeşitli
inşaat projeleri için zemin stabilizasyonu ciddi bir ihtiyaç haline gelmiştir.
Zemin stabilizasyonu kapsamında, zeminin taşıma gücünün artırılması, oturma
miktarlarının azaltılması ve genel mühendislik özelliklerinin iyileştirilmesi
amaçlanmaktadır. Son yıllarda zemin içerisine doğal veya yapay liflerin
rastgele ilavesiyle gerçekleştirilen donatılı stabilizasyon yöntemleri,
özellikle çevresel sürdürülebilirlik ve geri dönüşüm açısından dikkat
çekmektedir. Bu çalışma kapsamında, ambalaj atığı olarak özellikle tekstil ve
inşaat sektörlerinde yaygın şekilde ortaya çıkan atık polyester şeritlerin
(APŞ), kil zeminlerin iyileştirilmesinde rastgele donatı olarak kullanılması
amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, atık polyester şeritler 5 mm uzunluğunda lifler
ve belirli yüzey alanlarına sahip parçacıklar şeklinde hazırlanmış; en/boy
oranları (µ) 0,5; 0,75; 1 ve 1,25 olarak belirlenmiştir. Hazırlanan lifler ve
parçacıklar, kil zemin içerisine ağırlıkça %0,4; %0,8; %1 ve %3 oranlarında
rastgele ilave edilerek donatılı numuneler oluşturulmuştur. Donatısız ve
donatılı zemin numuneleri üzerinde serbest basınç dayanımını (SBD) belirlemek
için serbest basınç deneyleri gerçekleştirilmiş ve karşılaştırmalı olarak
değerlendirilmiştir. Elde edilen deneysel bulgulara göre, atık polyester şerit
katkısının kil zeminin serbest basınç dayanımını artırdığı gözlenmiş olup, en
yüksek dayanım değeri %0,4 katkı oranında elde edilmiştir. Bu katkı oranı ile
hazırlanan numunenin serbest basınç dayanım değeri, donatısız numuneye göre
%11,96 oranında artış göstermiştir. Sonuç olarak, atık polyester şeritlerin
zemin stabilizasyonunda kullanılmasının hem teknik açıdan dayanımı artırıcı
etkisi olduğu, hem de çevresel sürdürülebilirlik açısından yenilikçi bir
yaklaşım sunduğu belirlenmiştir.
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
-
SKA 11: Sürdürülebilir Şehir ve Yaşam Alanları
Atıf için künye
Qayumi, M., Zaimoğlu, A. Ş., & Artuk, F. (2025). Zemin Stabilizasyonunda Sürdürülebilir Bir Yaklaşım: Atık Polyester Şeritlerin Rastgele Donatı Olarak Kullanımı. INTERNATIONAL YILDIRIM BAYEZID SCIENTIFIC RESEARCH AND INNOVATION SYMPOSIUM-I, Bursa (ss. 12–20).
BibTeX
@inproceedings{qayumi2025-182947,
author = {Qayumi, Mohammadzubair and Zaimoğlu, Ahmet Şahin and Artuk, Fatih},
title = {Zemin Stabilizasyonunda Sürdürülebilir Bir Yaklaşım: Atık Polyester Şeritlerin Rastgele Donatı Olarak Kullanımı},
booktitle = {INTERNATIONAL YILDIRIM BAYEZID SCIENTIFIC RESEARCH AND INNOVATION SYMPOSIUM-I},
address = {Bursa},
year = {2025},
pages = {12--20},
url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/182947-zemin-stabilizasyonunda-surdurulebilir-bir-yaklasim-atik-polyester-seritlerin}
}