ÇOCUKLARININ SANAT YOLU İLE “MUTLULUK” KAVRAMINA BAKIŞLARI

Resim, çocuğun duygularını ve iç dünyasını çevresine yansıtabilmesi için önemli bir araçtır. Kızgınlık, güven, mutluluk gibi

duygularını sözel olarak paylaşamasa da resimlerinde kullandığı imgelerle rahatlıkla ifade edebilmektedir. Mutluluk duygusal

bir tepkidir ve çocukta dengeli bir kişiliğin temelini oluşturur. Sevgi ve güven içerisinde büyüyen çocuk, çevresinden aldığı

sevgiyi yine çevresine yansıtır. Gerçek sevgiyi bulamayan çocuk, genellikle güvensizdir. Bu gibi nedenlerle; Çocuk Esirgeme

Kurumlarında kalan çocukların karşılaşacakları sorunlar, şüphesiz sağlıklı aile ortamında yetişen çocuklardan farklı olacaktır.

Aile ortamında kolaylıkla bulabileceği ilgili ebeveynler, bu kurumlarda yerini bu rolleri üstlenmiş kurum yetkililerine ve

bakıcılarına bırakmaktadır. Kurum yetkililerine ve çalışanlarına büyük sorumluluklar düşmektedir. Kurum çalışanlarının

ellerinden gelen yardımı yapsalar dahi, her bir çocuğa tek tek ulaşmaları ve sorunları çözmeleri aile ortamındaki kadar sağlıklı

olmayacaktır. Aile ortamında korunma ve ihtiyaçlarının giderilmesi garanti altındadır. Bunlar maddi ve manevi ihtiyaçlardır.

Çocuklar kendi duygularını ve diğer insanların duygularını kolaylıkla yorumlayabilmekte ve çevrelerindeki insanların özellikle

onlar için değerli olan bireylerin duygu durumlarından etkilenmektedirler. Mutluluk teması çerçevesinde çocukların resimsel

ifadelerinin yorumlanması, sözel ifadelerinin kaydedilmesi araştırmanın yöntemlerinden biridir. Araştırmada kapsamında; nitel

araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın modelini “durum çalışması” oluşturmaktadır. Ayrıca örneklem grubunun

belirlenmesinde “benzeşik örneklem” den yararlanılmıştır. Verilerin toplanma sürecinde çocuklara yönelik olarak gözlem ve

görüşmeler yapılmıştır. Gözlem ve görüşmelerin analizi “içerik analizi” ile yapıldıktan sonra NVivo 8 programında matrix ve

modeller oluşturularak; bulgular yorumlanmıştır. Araştırmada 4–6 yaş grubu çocuklardan 7 kişi örnekleme alınmıştır. Sosyal

Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumlarında yaşayan 4–6 yaş grubu çocuklarda, resimleri ile ortaya çıkarılmaya çalışılan,

“Mutluluk” kavramı araştırmanın konusunu oluşturmaktadır. Çocukların mutluluk kavramına bakışları, resim yolu ile ortaya

konulduktan sonra çocuklar ile resimleri hakkında yarı yapılandırılmış görüşmeler ve gözlemler yapılmıştır. Görüşmeler ve

gözlemler sonucunda ortaya çıkan verilerden mutluluk kavramı ile ilgili kod ve temalara ulaşılmıştır. Ulaşılan kod ve temalar

ile çocuklarının resimlerindeki imgeler arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Çocuk Esirgeme Kurumu, 4–6 Yaş Çocukları, Resimsel Gelişim, Mutluluk, Çocuk