YENİ MEDYADA BEDELSİZ ŞÖHRET KÜLTÜ VE DİJİTAL ŞÖHRET OLGUSU: LOWENTHAL VE ROJEK AÇISINDAN BİR İNCELEME

Geleneksel kitle iletişim araçlarının yerini alan yeni medya biçimleriyle birlikte, kimliklerin aleniyet

içinde daha da belirgin hale gelmesi salt algılamaya dayalı yeni bir varoluş biçimi yaratmıştır. Sıradan

insanların ciddi hiçbir yetenek ve hüner sergilemeden ve bedel ödemeden bir gecede şöhret oldukları

bu yeni algılama paradigması olağan ve olağanüstü arasındaki sınırları da büyük ölçüde

sıvılaştırmıştır. Salt nicel beğeni düzeyiyle hiçbir sıra dışı özelliği olmayan sıradan insanların önemli

addedildikleri, topluma sunacakları birçok ciddi fikir, hizmet veya katkı olmasına karşın, hatırı sayılır

bir kitlesel kültürel ilgiye mazhar olamadıkları için önemsiz kabul edilen kimseler arasındaki kıyas,

geçmişin bildik ün ve şöhret kültürünü yeniden düşünmeyi gerekli kılmaktadır. Söz konusu şöhret

olgusu, günümüz küresel popüler kültür pratikleri, gözde ve rağbette olanın anlık yaratımı ve tüketimi

ile dijital dünyanın salt görünürlüğe dayalı yeni beğeni anlayışıyla birleşerek, alışılagelmiş kalıpların

dışında daha yüzeysel, geçici, anlık, bedelsiz ve tüketim odaklı hale gelmiştir. Bu dönüşümde hiç

kuşkusuz aynı tüketim kültürü gerçeğinin dayattığı ilginçlik, görünürlük, izlenirlik, vb. ölçüt ve

kabullerin büyük etkisi vardır. Bu çalışmada şöhret olgusunun dönüşümü, özellikle sosyal medya

kullanıcıları arasında şöhret olmuş Danla Bilic adlı sosyal medya fenomeni Chris Rojek ve Leo

Löwenthal’in görüşleri ışığında incelenmiştir. Çalışmada ayrıca içerik analizi yöntemi kullanılmıştır.

Sonuç olarak; dijital medyada yetenek, yararlılık, beceri, hüner ve kültürel birikim yoksunluğuna

dayalı, salt kantitatif göstergelerin ışığında şekillenmiş niteliksiz ve içeriksiz bir şöhret kültü geliştiği,

ancak buna karşılık, yeni medya şöhretlerinin de özellikle dayatılan estetik kalıplar nedeniyle ağır

psikolojik bedeller ödedikleri saptanmıştır.