Atatürk Üniversitesi Atatürk Üniversitesi
Ara
Yayınlara dön
Makale Tam Makale Ulusal 2025 Açık erişimli

Enneagram Ve Dindarlık

ALİ YÜKSEL, Muhammed Kızılgeçit

GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ İLAHİYAT FAKÜLTESİ DERGİSİ Cilt 14 · Sayı 28 · ss. 650–685 · 01.01.2025
DOI ile aç

Özet

Kişilik ve din üzerine yapılan çalışmalar modern bilimin başlangıcından çok

eskiye dayanmaktadır. Bireyin kalıtımsal olarak getirdiği özelliklerini işaret eden

mizaç yapısının temelini oluşturduğu kişilik olgusu ve şimdiye kadar her toplumun

veya bireyin etkileşim içerisinde olduğu din olgusu karşılıklı olarak birbirlerini

etkilemektedir. Kişilik üzerine psikoloji literatüründe farklı yaklaşımlar ortaya

konulmasıyla birlikte son süreçte Enneagram kişilik modeli dikkatleri üzerine

çekmektedir. Araştırmanın temel amacı; üniversite öğrencilerinde Enneagram kişilik

teorisi kapsamında mizaca dayanarak bireylerin temel arayışlarının farklılaşacağı

vurgusu esas alınarak kişilik ile dindarlık boyutları arasındaki ilişkinin nicel

yöntemlerle incelenmesi ve güncel literatürün ortaya konulmasıdır. Bu kapsamda 458

katılımcıdan oluşan örneklemde “Enneagram Kişilik Ölçeği”, “İçsel Dinî Motivasyon

Ölçeği” ve “Dindarlık Envanteri” kullanılmıştır. Çalışma neticesinde Ennea-Tip 6

kişilik özelliği ile dindarlığın duygu ve etki boyutlarında, Ennea-Tip 9 kişilik özelliği

ile inancın kişi açısından önemi, ibadet ve etki boyutlarında istatistiksel olarak pozitif

ve anlamlı bir ilişki belirlenmiştir. İnanç ile Ennea-Tip 4 kişilik özelliği arasında

istatistiksel olarak negatif ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Ayrıca Enneagram ve

sufizm konusuna da değinilmiştir. Son iki yıl içerisinde Türkçe literatürde pek çok

bilim dalında Enneagram kişilik modeli üzerine akademik çalışmaların yapıldığı,

özellikle Din Psikolojisi ve Din Eğitimi alanlarında da güncel çalışmaların giderek

arttığı görülmüştür.

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

  • SKA 3: Sağlıklı Bireyler
  • SKA 4: Nitelikli Eğitim
  • SKA 8: İnsana Yakışır İş ve Ekonomik Büyüme

Atıf için künye

YÜKSEL, A., & Kızılgeçit, M. (2025). Enneagram Ve Dindarlık. GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ İLAHİYAT FAKÜLTESİ DERGİSİ, 14(28), 650–685. https://doi.org/10.53683/gifad.1636230.

BibTeX
@article{yuksel2025-125534,
  author = {YÜKSEL, ALİ and Kızılgeçit, Muhammed},
  title = {Enneagram Ve Dindarlık},
  journal = {GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ İLAHİYAT FAKÜLTESİ DERGİSİ},
  year = {2025},
  volume = {14},
  number = {28},
  pages = {650--685},
  issn = {2146-7900},
  doi = {10.53683/gifad.1636230.},
  url = {https://akademik.atauni.edu.tr/yayinlar/125534-enneagram-ve-dindarlik}
}