OLGU İLE ALGI ARASINDA İBN TEYMİYYE

Küreselleşmenin artık konuşulmadığı, tüm kültürlerin bir

şekilde akışkan kategoriler olarak birbirini etkilediği, dönüştürdüğü

varsayılan XXI. yüzyılda İbn Teymiyye gibi bir şahıs merkeze alınarak İslam’ın

bir şiddet dini olarak kodlanması, din olarak İslam’ın çoğulcu toplum

teorilerinin varlığına imkân vermediği iddiası gibi daha başından tartışmalı,

ön yargılı, hatalı yaklaşımların olduğu günümüzde, bu iddiaların niteliğinin

tespiti önem arz etmektedir. Bu noktada Batı’yı suçlamaya gerek yoktur; zira

İbn Teymiyye’yi referans kod olarak görüp varlıklarını bir anlamda ona borçlu

olan grupların yazdıkları ve yaptıklarıyla bu tür yorumlara fırsat verdiklerini

söylemek mümkündür. <o:p></o:p>

Bu çalışma, Çağdaş Batı literatüründe İbn Teymiyye’ye

yönelik yaklaşımların niteliğine ve oluşturulma biçimlerine olan merak sonucu

vücut bulmuştur. Cevabı aranan temel sorular şunlardır: Batı düşüncesinde İbn

Teymiyye nasıl algılanmaktadır; Batılı araştırmacılar tarafından radikal İslamî

gruplar ile İbn Teymiyye arasında nasıl bir ilişki kurulmaktadır; İbn

Teymiyye’nin düşünceleri nasıl ve hangi metodlarla okunmaktadır? Çalışmanın

varsayımı ise İbn Teymiyye’nin isim ve fikirlerinin İslamcı grupların kendi

eylemleriyle onun düşünceleri arasında kurdukları ilişkileri ve ayrıca Batılı

yazarların onu okumadaki metodolojik hataları nedeniyle; yıpratılmış,

hırpalanmış olduğu kabulüne dayanmaktadır. Batı’da İbn Teymiyye üzerine çok

fazla yayın olduğundan çalışmanın sınırlandırılması kaçınılmaz olmuştur.

Çalışma örnekleme yöntemi kullanılarak İbn Teymiyye üzerine bir fikri

ısrarla işleyen seçili bazı makaleler üzerine yapılmıştır. Zira Batı’da İslam

kelimesiyle aynı terkipte yer verilen radikalizm, fundemantalizm,

şiddet, terör, cihad gibi bazı anahtar kelimelerin işlendiği makale ve

kitaplarda, mutlaka İbn Teymiyye’ye atıf yapılmakta, bu bağlamda bazı İslamî

grupların uyguladığı şiddetin tek kaynağı olarak İbn Teymiyye’yi kabul eden

oldukça geniş bir literatürün varlığı görülmektedir.<o:p></o:p>

<o:p> </o:p>