A New Institutional Model in Turkish Public Administration: A Structural Analysis on Area Presidencies

Bu çalışma, Türkiye’de kamu yönetimi yapısı içinde kültürel ve doğal miras alanlarının korunması ve yönetilmesi amacıyla kurulan ve görece yeni bir kurumsal model olan “Alan Başkanlıkları”nı kapsamlı bir yapısal analiz çerçevesinde ele almaktadır. Araştırmanın önemi, Alan Başkanlıklarının mevcut kamu kurumlarıyla örtüşen görev ve yetkilerinin yarattığı kurumsal belirsizlik, yönetişim sorunları ve demokratik meşruiyet eksikliklerini ortaya koymasından kaynaklanmaktadır. Nitel araştırma yöntemine dayanan çalışmada, Kapadokya, Gelibolu ve Uludağ Alan Başkanlıkları örnek olay analizi yöntemiyle incelenmiş; ayrıca İngiltere’de Stonehenge, İtalya’da Pompeii ve Yunanistan’da Atina Akropolis’i gibi uluslararası örneklerle karşılaştırmalı değerlendirmeler yapılmıştır. Çalışma kapsamında yasal düzenlemeler, kurumsal yapılar ve idari uygulamalar belge analizi yoluyla derinlemesine analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, Alan Başkanlıklarının kültürel mirasın korunması ve idari etkinliğin artırılması hedeflerine rağmen, mevcut kurumsal yapılarla yetki çakışmaları yarattığını, yerel yönetimlerin etkinliğini zayıflattığını ve yetki alanları konusunda belirsizlik ürettiğini ortaya koymaktadır. Çalışmada, bu yapısal sorunların çözümü için kurumsal sınırların açık şekilde tanımlanması, kurumlar arası koordinasyonun güçlendirilmesi ve katılımcı yönetişim mekanizmalarının geliştirilmesine yönelik hukuki ve idari reform önerileri sunulmaktadır. Alan Başkanlıklarının mevcut literatürde yeterince ele alınmayan bu yönünün derinlemesine incelenmesi, hem teorik anlamda Türk kamu yönetimi alanına katkı sağlamakta hem de uygulamaya dönük yapısal iyileştirmelere zemin hazırlamaktadır.

Anahtar Kelimeler: Kamu Yönetimi, Alan Başkanlıkları, Kurumsal Belirsizlik, İdari Bütünlük