Atatürk Üniversitesi Atatürk Üniversitesi
Ara
Projelere dön
Proje Tamamlandı Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje

Krisin Uygulamalarının Tuz Stresi Altında Yetiştirilen Soya Bitkisinde Glycine max L Bazı Morfolojik Fizyolojik ve Moleküler Özelliklerine Etkilerinin Belirlenmesi

Sedat Severoğlu (Yürütücü), HALİT AKTAŞ (Araştırmacı), Tuba Karabacak (Araştırmacı), Abdullah YAZICI (Proje Ekibinde Üye), Merve Yüce Er (Araştırmacı), Ertan Yıldırım (Araştırmacı), Güleray Ağar (Araştırmacı)

Atatürk Üniversitesi 2025–2026

Proje özeti

<nobr style="font-family: Arial;">Toprak tuzluluğu, tarımsal verimliliği sınırlayan en önemli sorunlardan biri olarak kabul edilmektedir.</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">Tuzluluk, özellikle düşük yağış miktarına sahip kurak ve yarı kurak iklim bölgelerinde yaygındır. Bu</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">bölgelerde, çözünebilir tuzlar, yağışla birlikte yer altı suyuna karışır ve kapillarite yoluyla tekrar toprak</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">yüzeyine çıkarak, suyun buharlaşması sonucunda toprakta birikir. Bitkilerde bulunan flavonoid bileşikleri,</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">tuzluluk ve kuraklık gibi abiyotik streslere karşı bitkilerin toleransını artırmaktadır. Flavonoidler, çevresel</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">veya gelişimsel uyarılara hızlı yanıt verir ve özellikle tuzluluk stresi gibi koşullara karşı direnç oluşturarak,</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">bitkinin savunma mekanizmalarını güçlendirirler. Flavonoidlerden biri olan krisinin stres koşullarına karşı</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">bitkilerin toleransını artıracağı düşünülmektedir.</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">İnsan ve hayvan beslenmesi açısından oldukça önemli olan soya bitkisi, yüksek miktarda ham protein ve</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">yağ içermesi nedeniyle değerli bir tarım ürünüdür. Danesi ve küspesinin yanında kaba yem olarak da</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">kullanılan soya hem hayvancılıkta k&acirc;rlılığı artırmak hem de insan beslenmesi açısından önemlidir.</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">Ancak soya bitkisi tuza hassas olarak kabul edilmekte ve tuz stresi altında biyokütlede azalma, yaprak</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">klorozu ve bodurlaşma görülmektedir. Bu nedenle, soya bitkisinin ot kalitesinin yanı sıra, tuzlu koşullarda</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">bazı morfolojik, fizyolojik ve moleküler özelliklerinin belirlenmesi kritik öneme sahiptir. Bu amaçla,</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">yürütülecek bu çalışmada tuz stresine maruz kalan soya bitkisinde, bir flavonoid bileşiği olan krisinin</nobr><br style="font-family: Arial;"><nobr style="font-family: Arial;">etkileri incelenecektir.</nobr>