Parasetamol ile Karaciğer ve Böbrek Toksikasyonu Oluşturulan Ratlarda, Sodyum Pentaboratın Bazı Biyokimyasal Parametreler Üzerine Etkisinin Araştırılması
Proje özeti
ÖZET
Parasetamol ile Karaciğer ve Böbrek Toksikasyonu Oluşturulan Ratlarda, Sodyum Pentaboratın Bazı Biyokimyasal Parametreler Üzerine Etkisinin Araştırılması
Amaç: Bu çalışmada parasetamol kaynaklı karaciğer ve böbrek toksisitesi üzerine sodyum pentaboratın etkileri araştırılmıştır.
Materyal ve Metot: 7’şer adet 5 grup olan 35 adet Sprague Dawley erkek ratlar, 6 gün uygulamaya tabi tutuldu. 1. Grup (Kontrol): 6 gün oral serum fizyolojik uygulandı. 2. Grup (Parasetamol, PRC): 6 gün oral serum fizyolojik uygulamasından 30 dk sonra 1 g/kg oral, tek doz parasetamol verilerek karaciğer ve böbrek toksisitesi sağlandı. 3. Grup (Sodyum pentaborat 100 mg/kg, Bor100): 6 gün oral olarak bor verildi. 4. Grup (Parasetamol+Sodyum pentaborat 50 mg/kg, PRC+Bor50): 6 gün oral olarak bor ve 6. gün bor uygulamasından 30 dk sonra oral tek doz parasetamol (1 g/kg) verildi. 5. Grup (Parasetamol+Sodyum pentaborat 100 mg/kg, PRC+Bor100): 6 gün oral olarak bor ve 6. gün bor uygulamasından 30 dk sonra oral tek doz parasetamol (1 g/kg) verildi. Çalışma sonunda alınan kan ve karaciğer ile böbrek dokularında biyokimyasal analizler yapıldı.
Bulgular: Parasetamol grubunun kontrol grubuna kıyasla serum ALP, ALT ve AST aktiviteleri ile serum BUN ve kreatinin düzeyleri arttı (p<0.05). Ayrıca PRC gruplarındaki SOD, CAT ve GPx aktiviteleri ile GSH düzeyinin düştüğü, MDA seviyesinin ise arttığı (p<0.05) tespit edildi. PRC grubu TNF-α, IL-1β, IL-33 inflamatuar markır düzeyleri ile Kaspaz-3 apoptotik markır aktivitesi yükseldi. Parasetamolün dokularda oluşturduğu hasara karşı borun; lipid peroksidasyonu, inflamasyon ve apoptozis belirteçlerin seviye/aktivitelerini anlamlı düzeyde azaltarak antioksidan düzeylerini arttırdığı gözlendi (p<0.05).
Sonuç: Parasetamol kaynaklı karaciğer ve böbrek toksisite üzerine bor uygulamasının her iki dozunun da etkili olduğu kanaatine varıldı.
Anahtar Kelimeler: Antioksidan, böbrek, karaciğer, parasetamol, rat, sodyum pentaborat.