Atatürk Üniversitesi Atatürk Üniversitesi
Ara
Projelere dön
Proje Beklemede TÜBİTAK Projesi

Normal vücut ısısını koruyarak santral sinir sistemi hipotermisi sağlayan cihaz modeli geliştirilmesi

Nesrin Adıgüzel (Yürütücü), Mehmet Aksoy (Araştırmacı), İlker İnce (Araştırmacı), Musa Demir (Bursiyer), Ömer Çomaklı (Araştırmacı), Oğuzhan Birdal (Araştırmacı), Mehmet Hakan Şahin (Araştırmacı), Kamber Kaşali (Araştırmacı), Nergis Ulaş (Araştırmacı)

TÜBİTAK 2021–2023

Proje özeti

Akut beyin lezyonları endişe verici bir halk sağlığı sorunudur. Beyin

lezyonlarını stabilize etmek, önlemek veya azaltmak için nöroprotektif

tedaviler uygulanmıştır. Böylece nörolojik sonuçlarda ve hayatta kalma oranlarında

iyileşme olmaktadır. Tüm vücut soğutma şu anda sağlık uzmanları tarafından

uygulanmaktadır. Bununla birlikte, yukarıda bahsedilen birçok komplikasyon

görülebilmektedir. Geçici beyin soğutma, istenmeyen yan etkilerin azaltılması

sırasında hızlı ve kontrol edilebilir nöroproteksiyona izin verebilir. Bu

yüzden amaca yönelik tüm vücudu soğutmak yerine ihtiyaç duyulan bölgelere ısıtma-soğutma

işlemlerini gerçekleştirebilmek ve takibini yapabilmek için otomatik kullanım

modlarında istenilen sıcaklık aralığında çalışmalara imkân veren ve aynı ekran

üzerinde kontrol paneli olan bir cihaz yapılması amaçlanmaktadır. Tasarlanması

amaçlanan bu cihaza da PR-mMAN ismi verilecektir. PR-mMAN cihazı soğutma

sistemine göre çalışan bir cihaz olacaktır. Cİhaz ile hasta arasında dolaşacak

olan hortumlar içerisinde R134a soğucu akışkanı soğutma çevrimine göre

dolaştırılacaktır. Cihazın başlık ve boyunluk kısmı soğutma ekipmanlarından

olan evaporator kısmı olacak ve soğutma işlemi gerçekleştirilecektir. Cihazın

yelek ve tayt kısmı soğutma ekipmanlarından olan kondensör kısmı olacak ve

ısıtma işlemi gerçekleştirilecektir. Mevcut ürünler sui le sadece ısıtma ya da

soğutma yapmaktadır. Bizim ürünümüz ise eş zamanlı olarak vücudun baş ve boyun

kısmını soğuturken gövde ve bacak kısmını ısıtabilecektir. Bu da tıp açısından

önemlidir. Çünkü baş bölgesi sadece soğutma yapılan sistemlerde (su ile)

soğurken soğuyan kan vücud organlarına dönerken organlara zarar vermektedir. Bu

nedenle vücudun sıcak tutulması gerekmektedir. Hali hazırda tıp alanında

kullanılan cihazlar ile bunu gerçekleştirmek mümkün değildir. Bizim

üreteceğimiz cihaz R134a gazı ile eşzamanlı olarak ısıtma ve soğutma işlemini

yaparak organlara verilen zararı ortadan kaldırırken beyin fonksiyonlarının da

korunmasını sağlayacaktır.<o:p></o:p>

Yapılması planlanan cihaz setinin içinden

hastanın vücut ısısından daha düşük bir sıcaklıkta dolaşan akışkan (R 134a

soğutucu akışkanı) ile baş kısmının ısısında düşme elde edilmesi

planlanmaktadır. Setin içinden geçen ve dolaşan akışkan hastanın vücut

ısısından daha yüksek ise, hastanın vücut ısısı yükseltilebilecektir ya da

normal vücut ısısı sınırları içerisinde tutulabilecektir. Cihazda maksimum

sıcaklık yaklaşık 42 °C olacaktır. Minimum sıcaklık yaklaşık -10°C olacak

şekilde hedeflenmektedir. Deney hayvanı üzerinde 2-6°C‘ lik sıcaklık farkına

ulaşılana kadar deneyler yapılacaktır.<o:p></o:p>

Cihaz; bir kontrol ünitesi, bir güç

ünitesi, sıcak değerlerini görebilmek için bir ekran, açma kapatma düğmesi,

elektriği kesmek için acil durum butonu, sıcaklığı artırmak veya düşürmek için

tuşlar, rahat hareket edebilmesi için tekerlekler ve PR-mMAN seti bağlantı

yerleri düşünülmektedir.<o:p></o:p>

Pr-mMAN

set bağlantı yerlerinden baş kısmı soğutmak için kaska girişleri olan bağlantı

hortumları soğutma işlemi yaparken, cihazın içinde bulunacak olan

yoğuşturucudan çıkan ısı, fan ile emilerek göğüslük ve tayta iletilecektir. Bu

şekilde baş bölgesi soğutulurken vücudun diğer kısımları ısıtılmış olacaktır.

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

  • SKA 3: Sağlıklı Bireyler